Χειμερινό ηλιοστάσιο: Απόψε η μεγαλύτερη νύχτα του χρόνου - Η νύχτα της 21ης Δεκεμβρίου είναι η μεγαλύτερη του χρόνου και θα διαρκέσει περίπου 14 ώρες και 29 λεπτά

Το πρωί της Κυριακής 22 Δεκεμβρίου, στις 06:19 ώρα Ελλάδας, ο Ήλιος θα βρεθεί στο χειμερινό ηλιοστάσιο και έτσι θα ξεκινήσει και τυπικά ο φετινός χειμώνας στην Ελλάδα και γενικότερα στο βόρειο ημισφαίριο. Το βράδυ του ηλιοστασίου και τα αμέσως επόμενα θα είναι και τα μεγαλύτερα του έτους σε διάρκεια. Αντίστροφα, στο νότιο ημισφαίριο θα αρχίσει το καλοκαίρι, με τη διάρκεια της μέρας να βρίσκεται στο αποκορύφωμά της.

 Όταν ο Ήλιος φτάνει στο φθινοπωρινό ημερινό σημείο του τον Σεπτέμβριο, υπάρχει περίπου ίση μέρα και νύχτα, αλλά στη συνέχεια σταδιακά αυξάνεται η νύχτα σε βάρος της μέρας. Όταν ο Ήλιος περάσει το χειμερινό ηλιοστάσιο, αρχίζει και πάλι να ανεβαίνει όλο και πιο ψηλά στον ουρανό, με αποτέλεσμα η ημέρα να κερδίζει ξανά το χαμένο «έδαφος», εωσότου στην εαρινή ισημερία το φως και το σκοτάδι έχουν πάλι σχεδόν ίση διάρκεια.

Το χειμερινό ηλιοστάσιο δεν «πέφτει» πάντα την ίδια ημερομηνία, αλλά κυμαίνεται μεταξύ της 20ής και της 23ης Δεκεμβρίου, με πιο πιθανές ημερομηνίες την 21η και την 22α. Την τελευταία φορά που το χειμερινό ηλιοστάσιο έπεσε στις 23 Δεκεμβρίου ήταν το 1903 και δεν θα ξανασυμβεί πριν το 2303. Οι ημερολογιακές αυτές διακυμάνσεις οφείλονται στο Γρηγοριανό Ημερολόγιο.

Το χειμερινό ηλιοστάσιο δεν συμβαίνει πια στις 25 Δεκεμβρίου, όπως στην εποχή του Χριστού, αλλά λίγο νωρίτερα, επειδή έχει αντικατασταθεί το παλαιότερο Ιουλιανό Ημερολόγιο, που είχε εισάγει ο Ιούλιος Καίσαρ από το 44 π.Χ. και το οποίο είχε θεσπίσει το χειμερινό ηλιοστάσιο στις 25 Δεκεμβρίου, αλλά έχανε μία ημέρα κάθε 128 χρόνια. Το 1582, ο Πάπας Γρηγόριος ΙΓ' εισήγαγε ένα νέο ημερολόγιο, που πήρε το όνομά του (Γρηγοριανό) και το οποίο χάνει μόνο μία ημέρα στα 4.000 χρόνια. 

Ο Ήλιος λατρεύτηκε από τους αρχαίους σαν θεός και σχεδόν όλοι οι αρχαίοι λαοί καθιέρωσαν προς τιμήν του διάφορες γιορτές, από τους Σκανδιναβούς και Ιρανούς έως τους Μάγια και τους Ίνκας. Σχεδόν παντού, οι μεγαλύτερες γιορτές γίνονταν κατά την εποχή του χειμερινού ηλιοστασίου, που εθεωρείτο η γιορτή της γέννησης του Ήλιου, που σηματοδοτούσε και την έναρξη του νέου έτους. Προϊστορικά μνημεία όπως το Στόουνχετζ στη Βρετανία πιστεύεται ότι σχετίζονταν με την καταγραφή των κινήσεων του Ήλιου στον ουρανό.

Εφημερίδα Έθνος

Ίχνη ζωής στον Κόκκινο Πλανήτη;

Αναμφίβολα, το μεγαλύτερο ερώτημα της επιστήμης σήμερα παραμένει αυτό της ύπαρξης ζωής εκτός του πλανήτη μας. Το ερώτημα αυτό αφορά όχι μόνο την ύπαρξη νοήμονος ζωής σε άλλους πλανήτες αλλά και το κατά πόσο υπάρχουν περιβάλλοντα εκτός της Γης μας στα οποία θα μπορούσαν να ζήσουν άνθρωποι. Στο πλαίσιο λοιπόν και αυτού του ερωτήματος μελετάμε εντατικά το Σύμπαν.

Λόγω των τεράστιων και απαγορευτικών αποστάσεων, για την ώρα προσπαθούμε να απαντήσουμε το μεγάλο αυτό ερώτημα με δύο τρόπους. Ο πρώτος τρόπος στηρίζεται στη χρήση τηλεσκοπίων που συλλέγουν την ακτινοβολία (ορατή και μη) από μακρινά αντικείμενα. Αυτή στη συνέχεια αναλύουμε με ειδικά όργανα προκειμένου να βρούμε ίχνη είτε ενός κατοικήσιμου περιβάλλοντος (μέσω των χημικών στοιχείων που συμβάλλουν στην παραγωγή αυτής της ακτινοβολίας) ή ενός προηγμένου πολιτισμού (μέσω των εκπομπών που μπορεί να οφείλονται σε τεχνολογικά επιτεύγματα). Ο δεύτερος τρόπος είναι η μελέτη επιτόπου (όχι απαραίτητα από ανθρώπους, αλλά από συσκευές) στο περιβάλλον άλλων ουράνιων σωμάτων. Για την ώρα, κάτι τέτοιο είναι εφικτό μόνο για τα αντικείμενα του ηλιακού μας συστήματος. Γι’ αυτό τον λόγο η ανθρωπότητα έχει μέχρι στιγμής στείλει προηγμένες συσκευές σε όλους τους πλανήτες της γειτονιάς μας αλλά και σε μικρότερα αντικείμενα (δορυφόροι, αστεροειδείς και κομήτες).
Στο πλαίσιο αυτής της προσπάθειας είχαμε πρόσφατα την ανακοίνωση από τη NASA ευρημάτων πολύ μεγάλης σημασίας που αφορούν τη χημική σύσταση του εδάφους του Άρη. Όπως γίνεται συχνά σε αυτές τις περιπτώσεις, η NASA ανακοίνωσε την παρουσίαση των νέων αποτελεσμάτων μερικές ημέρες πριν. Την Πέμπτη 7 Ιουνίου 2018 δόθηκε συνέντευξη Τύπου η οποία μεταδόθηκε και ζωντανά μέσω των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, δίνοντας μάλιστα τη δυνατότητα στο κοινό να θέσει και τα ερωτήματά του.

Ίχνη ζωής στο έδαφος του Άρη;

Για πρώτη φορά έχουμε στη διάθεσή μας στοιχεία που αποδεικνύουν ότι στο έδαφος του Κόκκινου Πλανήτη περιέχονται μόρια μεγάλων οργανικών χημικών ενώσεων. Οι μετρήσεις έγιναν από το όχημα Curiosity, ένα από τα μεγαλύτερα και πιο πολύπλοκα εργαστήρια που έχουμε στείλει στο διάστημα. Το Curiosity βρίσκεται στον κρατήρα Gale, σε μια περιοχή που πιστεύεται ότι ήταν ο βυθός μιας λίμνης, όταν, όπως πιστεύουμε, ο πλανήτης μπορούσε ακόμη να φιλοξενήσει νερό σε υγρή μορφή. Έπειτα από μετρήσεις διαπιστώθηκε ότι, πράγματι, στην τοποθεσία αυτή βρίσκονται ίχνη της απόθεσης υλικών που συμβαίνει σε μια λίμνη.

Ο κρατήρας Gale στον Άρη και η περιοχή στην οποία προσεδαφίστηκε το όχημα Curiosity

Τα πρώτα ενδιαφέροντα αποτελέσματα ήρθαν το 2014, όταν για πρώτη φορά ανιχνεύθηκαν χλωριούχοι υδατάνθρακες από τα όργανα του Curiosity στα ιζηματογενή πετρώματα του Άρη. Ωστόσο, τότε δεν μπορούσε να αποκλειστεί το ενδεχόμενο τα δείγματα να περιέχουν υπολείμματα ενώσεων με τις οποίες είχε έρθει σε επαφή το όχημα όσο ακόμα βρισκόταν στη Γη. Στη συνέχεια, ξεκίνησε η αναζήτηση του κατάλληλου δείγματος προς μελέτη. Τελικά, αποφασίστηκε να μελετηθούν δείγματα πηλού στους πρόποδες του όρους Αιολίς.
Τα δείγματα τοποθετήθηκαν στο όργανο SAM (Sample Analysis at Mars), όπου θερμάνθηκαν σε θερμοκρασίες μέχρι 1000 βαθμών κελσίου. Οι ατμοί που προέκυψαν περιείχαν μια σειρά από αρωματικές, αλειφατικές και θειοφαινικές οργανικές χημικές ενώσεις.
Σύμφωνα με την αστροβιολόγο της NASA Jen Eigenbrode, τα ευρήματα αυτά έχουν πολύ μεγάλη σημασία διότι προέρχονται από πετρώματα που έχουν ηλικία δισεκατομμυρίων ετών. Επειδή αυτές οι οργανικές ενώσεις προέκυψαν από τη θέρμανση των δειγμάτων, πιστεύεται ότι προέρχονται από ακόμα μεγαλύτερες χημικές ενώσεις. Στη Γη γνωρίζουμε ότι τέτοιες ενώσεις βρίσκονται σε πετρώματα που προέκυψαν από αρχαία φυτά και βακτήρια.
Πάντως, θα πρέπει να τονιστεί ότι δεν μπορούμε να είμαστε απόλυτα βέβαιοι ότι τα ευρήματα αποδεικνύουν την ύπαρξη ζωής στο παρελθόν του πλανήτη. Πιστεύουμε όμως ότι ο Άρης ήταν στο μακρινό παρελθόν πολύ διαφορετικός από ό,τι σήμερα. Ήταν ένας πλανήτης πιο θερμός, που περιείχε νερό σε υγρή μορφή και σκεπαζόταν από λίμνες. Επομένως, η εύρεση τέτοιων χημικών ενώσεων τόσο κοντά στην επιφάνεια μας λέει ότι στον κρατήρα Gale το περιβάλλον θα είχε τη δυνατότητα στο μακρινό παρελθόν να φιλοξενήσει ζωή. Μέχρι στιγμής, πρόκειται για την καλύτερη δυνατή απάντηση στο μεγάλο αυτό ερώτημα.
Για την ώρα, μια σειρά από ερωτήματα θα πρέπει να απαντηθούν μέσω περαιτέρω αναλύσεων. Αποτελούν οι χημικές αυτές ουσίες απομεινάρια οργανισμών που ευδοκιμούσαν στο πολύ διαφορετικό (απ’ ό,τι το γνωρίζουμε σήμερα) περιβάλλον του Κόκκινου Πλανήτη; Σε περίπτωση που πράγματι ο πλανήτης καλυπτόταν από «θάλασσες», τέτοιες χημικές ενώσεις κάνουν το περιβάλλον πιο φιλόξενο για τη ζωή. Θα μπορούσαν να είναι απλώς αποτέλεσμα γεωχημικών διεργασιών στα πετρώματα του πλανήτη; Αντιστοίχως, θα μπορούσαν να έχουν προκύψει από την πρόσκρουση μετεωριτών και κομητών στον πλανήτη.
Οι επιστήμονες θα προσπαθήσουν να απαντήσουν αυτά τα ερωτήματα τόσο συνεχίζοντας την ανάλυση των δεδομένων που στέλνει στη Γη το Curiosity όσο και με τη βοήθεια των νέων διαστημικών αποστολών που έχουν προγραμματιστεί. Το 2020 θα εκτοξευτούν οι αποστολές Mars 2020 της NASA και ExoMars 2020 της ευρωπαϊκής ESA, οι οποίες φιλοδοξούν να τοποθετήσουν στην επιφάνεια του Άρη όργανα νέας τεχνολογίας. Ένας από τους απώτερους στόχους της ανθρωπότητας είναι να προετοιμαστεί το έδαφος για μια επανδρωμένη αποστολή στον Κόκκινο Πλανήτη στις επόμενες δύο δεκαετίες.

***

Η εξερεύνηση του Άρη

Σήμερα βρίσκονται στην επιφάνεια του Άρη αλλά και σε τροχιά γύρω από αυτόν αρκετές συσκευές, πολλές από τις οποίες έχουν πάψει πλέον να επικοινωνούν με τη Γη. Από τη δεκαετία του 1960, την εποχή της κορύφωσης του ανταγωνισμού μεταξύ των δύο υπερδυνάμεων ΗΠΑ και ΕΣΣΔ, ο Άρης ήταν στόχος των διαστημικών προγραμμάτων και των δύο χωρών.
Η πρώτη διαστημοσυσκευή που πέρασε κοντά από τον πλανήτη ήταν σοβιετική. Το Mars 1 εκτοξεύτηκε το 1962 και έφτασε, έναν χρόνο αργότερα, σε απόσταση 193 χιλιάδων χιλιομέτρων, αν και η επικοινωνία με το σκάφος είχε ήδη διακοπεί τρεις μήνες νωρίτερα πιθανόν λόγω βλάβης στα συστήματα προσανατολισμού της συσκευής.
Η πρώτη πλήρως επιτυχημένη πτήση γύρω από τον Άρη ήταν το 1964, η αποστολή Mariner 4 των ΗΠΑ, η οποία μας έστειλε μάλιστα και τις πρώτες φωτογραφίες του πλανήτη.
Με τη σοβιετική αποστολή Mars 3, η οποία εκτοξεύτηκε το 1971, προσγειώθηκε για πρώτη φορά, με ελεγχόμενο τρόπο, μια ανθρώπινη συσκευή στην αρειανή επιφάνεια. Η συσκευή ξεκίνησε να λαμβάνει την πρώτη φωτογραφία από την επιφάνεια του πλανήτη, αλλά έπαψε να επικοινωνεί με τη Γη μόλις είκοσι δευτερόλεπτα αργότερα, πιθανότατα λόγω αμμοθύελας, με αποτέλεσμα η φωτογραφία να μην παρουσιάζει κάποιο χαρακτηριστικό.
Αντίθετα, οι αμερικανικές αποστολές Viking, του 1975, στέφθηκαν με μεγάλη επιτυχία. Οι συσκευές που βρίσκονταν σε τροχιά αλλά και στην επιφάνεια του Άρη έστελναν φωτογραφίες και δεδομένα για περισσότερο από πέντε χρόνια. Χάρη στις αποστολές Viking λάβαμε υψηλής ποιότητας φωτογραφίες και πλούσιες πληροφορίες για το έδαφος, την ατμόσφαιρα και τη σύστασή τους. Αξίζει να σημειωθεί ότι όλες οι αναλύσεις που έγιναν από τα όργανα των Vikings στο έδαφος του Άρη έδειξαν ότι αυτό δεν περιείχε ίχνη από ζωή στο παρελθόν ούτε οργανικές χημικές ενώσεις.
Από τα τέλη της δεκαετίας του 1980 έχουν σχεδιαστεί και υλοποιηθεί αρκετές αποστολές, πολλές από τις οποίες δεν ήταν επιτυχημένες. To 1993 τέθηκε σε ισχύ το πρόγραμμα εξερεύνησης του Άρη (Mars Exploration Program) στο πλαίσιο του οποίου σχεδιάστηκαν και εκτελέστηκαν μια σειρά από επιτυχημένες αποστολές. Ανάμεσα στους κύριους στόχους του προγράμματος είναι να προετοιμαστεί και η αποστολή αστροναυτών στον Κόκκινο Πλανήτη για περαιτέρω εξερεύνηση αλλά και η προσπάθεια να εξακριβωθεί αν ο πλανήτης φιλοξενούσε ή φιλοξενεί ζωή.
Με το Mars Global Surveyor που εκτοξεύτηκε το 1996 έγινε μια πολύ συστηματική προσπάθεια χαρτογράφησης του Άρη αλλά και ανάλυσης, μέσω τηλεπισκόπησης, της σύστασης του εδάφους, της ατμόσφαιρας και των καιρικών της φαινομένων και του μαγνητισμού του πλανήτη. Λίγες μέρες αργότερα εκτοξεύτηκε η αποστολή Mars Pathfinder, η πρώτη που περιλάμβανε κινούμενο όχημα εφοδιασμένο με συσκευές μετρήσεων και ανάλυσης πετρωμάτων σε άλλο πλανήτη (πλην αυτών που είχαν σταλεί στη Σελήνη). Από την εποχή του Mars Pathfinder, έχουμε πλέον στη διάθεσή μας, εκτός από εντυπωσιακές φωτογραφίες που απεικονίζουν το αρειανό περιβάλλον, μεγάλο όγκο δεδομένων που αφορούν τη σύσταση και τις ιδιότητες των υλικών που αποτελούν την ατμόσφαιρα και το υπέδαφος του Άρη.

***

Η αποστολή Mars Science Laboratory (Curiosity)

Η αποστολή Mars Science Laboratory, η οποία συχνά ονομάζεται και απλώς Curiosity από το όνομα του οχήματος που προσεδαφίστηκε, έχει ως σκοπό να διαπιστώσει κατά πόσο το περιβάλλον του Άρη είναι ή υπήρξε κατοικήσιμο. Γι’ αυτό τον λόγο είχε σχεδιαστεί να μελετήσει τον πλανήτη για τουλάχιστον ένα αρειανό έτος (το οποίο ισούται με 687 γήινες ημέρες). Η εκτόξευση έγινε στις 26 Νοεμβρίου 2011 και το όχημα προσεδαφίστηκε στις 6 Αυγούστου 2012. Ενώ η αρχική διάρκεια της αποστολής ήταν τουλάχιστον δύο έτη, τελικά επεκτάθηκε, τον Δεκέμβριο του 2012, επ’ αόριστον. Στις 7 Ιουνίου του 2018 είχαμε την ανακοίνωση των πολύ σημαντικών ευρημάτων σχετικά με την ύπαρξη πολύπλοκων οργανικών χημικών ενώσεων στο έδαφος του Άρη.

Το όχημα Curiosity είναι το μεγαλύτερο από όσα έχουν στείλει οι ΗΠΑ στον Άρη και περιλαμβάνει μια εντυπωσιακή γκάμα συσκευών μετρήσεων και αναλύσεων. Στην πραγματικότητα πρόκειται για ένα προηγμένο ρομποτικό εργαστήριο, με κάμερες και συσκευές που «συνεργάζονται» στη λήψη και ανάλυση δειγμάτων και την αποστολή των αποτελεσμάτων στη Γη. Σκοπός των πειραμάτων είναι να διαπιστωθεί η τυχόν δράση βιολογικών διαδικασιών στη χημεία του πλανήτη, οι γεωλογικές διαδικασίες που διαμόρφωσαν το έδαφός του, οι μακροπρόθεσμες πλανητικές διεργασίες που λαμβάνουν χώρα στην ατμόσφαιρά του και η αλληλεπίδραση της κοσμικής ακτινοβολίας που δέχεται ο πλανήτης με το περιβάλλον του.
Γιάννης Κοντογιάννης
avgi.gr

Στην «ώρα μηδέν» του σύμπαντος θέλει να φτάσει το CERN με δύο νέας γενιάς επιταχυντές

Λίγο πιο κοντά στην «ώρα μηδέν» της γέννησης του σύμπαντος στοχεύει το CERN, το οποίο σχεδιάζει την ανάπτυξη δύο επιταχυντών νέας γενιάς, που θα λειτουργούν με υψηλότερες ενέργειες από τον γνωστό «Μεγάλο Επιταχυντή Ανδρονίων» (LHC), που το 2012 ανακάλυψε το σωματίδιο Higgs. Με τον τρόπο αυτό, οι επιστήμονες θα αναζητήσουν το άγνωστο, ελπίζοντας, αρχικά, να μάθουν περισσότερα για τη σκοτεινή ύλη και τη σκοτεινή ενέργεια που καλύπτει το 95% του σύμπαντος.
Την ίδια στιγμή, η ήδη δοκιμασμένη τεχνολογία που χρησιμοποιεί το CERN, εφαρμόζεται σε περίπου 30.000 «μικρότερους» επιταχυντές που έχουν αναπτυχθεί σε όλο τον κόσμο και φέρνουν νέα δεδομένα στην ιατρική φυσική, κυρίως για την αντιμετώπιση ασθενειών όπως ο καρκίνος, και στη βιομηχανία, για την ανάπτυξη ηλεκτρονικών συστημάτων.
Το CERN -το μεγαλύτερο σε έκταση κέντρο πυρηνικών ερευνών, και συγκεκριμένα στη σωματιδιακή φυσική (Γενεύη)- έχει ξεκινήσει ήδη τον σχεδιασμό των δύο νέων επιταχυντών, ωστόσο, η κατασκευή και λειτουργία τους δεν φαίνεται να προσδιορίζεται στο άμεσο μέλλον, αφού ακόμη δεν υπάρχει η τεχνολογία για κάτι τέτοιο.

Η δημιουργία διαστημικού σταθμού στην τροχιά της Σελήνης στις συναντήσεις της Roskosmos - ESA και NASA

Αντιπροσωπεία της Ρωσικής Διαστημικής Υπηρεσίας Roskosmos με επικεφαλής τον γενικό της διευθυντή Ίγκορ Καμαρόφ, συναντήθηκε στο Τόκιο, στο πλαίσιο του διεθνούς φόρουμ για την «κατάκτηση του Διαστήματος», με τις αντιπροσωπείες της ευρωπαϊκής Διαστημικής Υπηρεσίας ESA και της NASA.

Στις συναντήσεις αυτές όπως αναφέρει σε ανακοίνωση της η Roskosmos, συζητήθηκαν ζητήματα που αφορούν την περαιτέρω πραγματοποίηση από κοινού πειραμάτων στο πλαίσιο του προγράμματος του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού (ISS) καθώς και τις προοπτικές της από κοινού εξερεύνησης της Σελήνης και συγκεκριμένα την ιδέα της δημιουργίας ενός διαστημικού σταθμού που θα τεθεί σε τροχιά γύρω από την Σελήνη.
Επιπλέον συζητήθηκε και η ένταξη στο πρόγραμμα του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού αμερικανικών επανδρωμένων διαστημοπλοίων.
Αντιπροσωπεία της Roskosmos συναντήθηκε επίσης με τον πρόεδρο της Διαστημικής Υπηρεσίας των ΗΑΕ Αχμάντ Μπελχούλ, με τον οποίο συζήτησαν μεταξύ άλλων και την αποστολή κοσμοναυτών από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό.
Με τον πρόεδρο της ιαπωνικής Υπηρεσίας Διαστήματος JAXA Ναόκι Οκουμούρα, συζητήθηκε το έργο τριών κοινών επιστημονικών ομάδων που ασχολήθηκαν με την πραγματοποίηση πειραμάτων στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό, με ζητήματα εξερεύνησης της Σελήνης, όπως και με ζητήματα συνεργασίας μετά την ολοκλήρωση του προγράμματος στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό.
Πηγή: ΑΜΠΕ

Δρ Μάνος Δανέζης: Eίμαστε φτιαγμένοι να ζούμε στο «εμείς», αντί για το «εγώ»

Μπορεί η Ελλάδα αυτές τις μέρες να μοιάζει χωρισμένη σε στρατόπεδα. Μπορεί πολλοί να υποστηρίζουν ότι οι Έλληνες έχουμε τη διχόνοια στα γονίδιά μας. Δεν είναι όμως μόνο οι ψυχολόγοι που υποστηρίζουν ότι τα δύσκολα μας δένουν μεταξύ μας και πως είμαστε όλοι γεννημένοι να είμαστε ενωμένοι. Ένας Έλληνας καθηγητής Αστροφυσικής εξηγεί ότι, όπως και ολόκληρο το σύμπαν, όλοι οι άνθρωποι είμαστε φτιαγμένοι να ζούμε στο «εμείς», αντί για το «εγώ».

Ο δρ Μάνος Δανέζης είναι επίκουρος καθηγητής Αστροφυσικής στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, έχει δημοσιεύσει δεκάδες άρθρα στον τύπο, εκατοντάδες επιστημονικές εργασίες και έχει εκδώσει πολλά βιβλία. Στην ομιλία του στην τριημερίδα «Νέες Ματιές στον Κόσμο μας» λέει ότι το νόημα της ζωής βρίσκεται στο «εμείς» και όχι στο «εγώ». 

«Το νόημα της ζωής κρύβεται πίσω από την έννοια της ψυχικής σχέσης μας με τους άλλους ανθρώπους και όχι στον απομονωτισμό του ατομικού ψυχισμού μας». 

Αργότερα στην ομιλία του εξηγεί ότι «τα πάντα μέσα στο σύμπαν είναι ένα. Μια απέραντη, ενιαία και αδιαίρετη ενότητα. Μέσα σε αυτή την ενότητα χάνεται η έννοια της εξατομίκευσης της προσωπικής ύπαρξης. Αυτό σημαίνει ότι δεν μπορεί να ευτυχεί το μέρος αν πάσχει το όλον. Η ευτυχία των μερών μπορεί να επιτευχθεί μέσω της ευτυχίας του συνόλου. Η διαπίστωση αυτή οδηγεί σε μια κοινωνική φιλοσοφία του “εμείς” και του “είμαι” καταργώντας την κοινωνική φιλοσοφία του “εγώ” και του “έχω”».

«Η έννοια “άνθρωπος” είναι εντελώς αντίθετη εκείνων της “κατάτμησης” και της “απομόνωσης”. Η σύγχρονη Φυσική διδάσκει ότι δεν υπάρχουν άνθρωποι απομονωμένοι. Δεν τους χωρίζει κενό. Τους συνδέει φως, ακτινοβολία. Μέσα στο Σύμπαν δεν υπάρχουν μαύρες, σκοτεινές περιοχές, αλλά περιοχές που δεν έχουμε τη δυνατότητα να αντιληφθούμε το φως τους. Τα πάντα μέσα στο σύμπαν είναι πυκνώματα του ίδιου υλικού και πάντοτε επικοινωνούν ενεργητικά και δυναμικά μεταξύ τους. 

Ο κοινωνικός και ψυχολογικός απομονωτισμός και ο εγκλωβισμός του “ανθρώπου”, στα πλαίσια των όρων “άτομο” και “πρόσωπο”, είναι το προϊόν μιας καταρρέουσας πολιτισμικής δομής. 

Η δομή αυτή αγνοεί τη σύγχρονη επιστημονική σκέψη και δεν κατανοεί ότι αν νοιώθουμε ψυχικά μόνοι είναι γιατί δεν κατανοούμε τη συνέχεια των πάντων μέσα στο σύμπαν και ότι η φύση δε μας γέννησε μόνους, αλλά επιλέξαμε την ψευδαίσθηση της μοναξιάς. Η μοναξιά είναι αποτέλεσμα των δικών μας πράξεων, της δικής μας αντίληψης, της δικής μας άγνοιας».

Για να είμαστε λοιπόν ευτυχισμένοι, τώρα ειδικά, που διανύουμε δύσκολες μέρες στην Ελλάδα, χρειάζεται να περάσουμε από το εγώ στο εμείς. Να θυμηθούμε ότι αυτά που μας ενώνουν είναι πολλά περισσότερα από αυτά που μας χωρίζουν.

healingeffect.gr via topikopoiisi.eu

Το διαστημόπλοιο Cassini στέλνει τις πρώτες φωτογραφίες μέσα από τους δακτυλίους του Κρόνου

Μια συνεχής ροή φωτογραφιών που δείχνουν σύννεφα να στροβιλίζουν, έναν τεράστιου μεγέθους τυφώνα και ένα παράξενο σύστημα καιρού με εξάπλευρο στρόβιλο μεταδόθηκαν στη Γη από το διαστημόπλοιο Κασίνι, το οποίο εξερευνεί τον Κρόνο τα τελευταία 13 χρόνια.

Στις τελευταίες του τροχιές γύρω από τον πλανήτη, ο Κασίνι καταδύθηκε από ένα στενό κενό μεταξύ του πλανήτη και του εσώτερου δακτυλίου του την Τετάρτη, εκεί που δεν έχει πάει ποτέ διαστημόπλοιο. Ήταν η πρώτη από 22 προσχεδιασμένες επαφές ώστε να τοποθετηθεί ο ρομποτικός αισθητήρας στην ανεξερεύνητη περιοχή μεταξύ των νεφών και των δακτυλίων του Κρόνου.



"Το διαστημόπλοιο Κασίνι μας έχει ανοίξει για μια ακόμη φορά έναν νέο δρόμο, δείχνοντάς μας νέα απίθανα πράγματα και επιδεικνύοντας πού μπορεί να μας πάει η περιέργειά μας, εάν τολμήσουμε", είπε ο επικεφαλής των πλανητικών ερευνών της NASA Τζιμ Γκριν σε δήλωσή του.
Το διαστημόπλοιο αναμένεται να φωτογραφίσει αρκετά μικρά εσωτερικά φεγγάρια και να μελετήσει τους ανέμους, τα νέφη, τα σέλατα και τη βαρύτητα του πλανήτη. Οι πληροφορίες θα δώσουν σε επιστήμονες την ευκαιρία να βρούν την πηγή του μαγνητικού πεδίου του Κρόνου, να εξακριβώσουν ποιά είναι η ταχύτητα περιστροφής του γιγαντιαίου πλανήτη αερίων και να μάθουν τί βρίσκεται κάτω από τα στρώματα των νεφών του.
Οι επιστήμονες της NASA δεν περιμένουν το διαστημόπλοιο να επιζήσει των καταδύσεων σε όλους του δακτυλίους. Το κενό μεταξύ του Κρόνου και των δακτυλίων είναι πλάτους περίπου 2.400 χλμ και μάλλον γεμάτο σωματίδια πάγου. Το Κασίνι ταξιδεύει μέσω του κενού με μια σχετική ταχύτητα περίπου 124.000 χλμ/ώρα, οπότε ακόμα και μικρά σωματίδια να χτυπήσουν το διαστημόπλοιο μπορούν να αποβούν καταστροφικά.
Για να προστατευτεί, η αντένα επικοινωνιών που έχει σχήμα πιάτου περιστράφηκε προσωρινά ώστε να χρησιμεύει ως ασπίδα. Το διαστημόπλοιο θα κάνει παρόμοιους χειρισμούς κατά τις μελλοντικές του καταδύσεις, η επόμενη των οποίων έχει προγραμματιστεί για την Τρίτη.
Στην τελική του κατάδυση, στις 15 Σεπτεμβρίου, ο Κασίνι θα αυτοκαταστραφεί πετώντας άπ' ευθείας μέσα στην συνθλιπτική ατμόσφαιρα του Κρόνου.
Κατά την πρώτη του περιδιάβαση μέσα στους δακτυλίους, το διαστημόπλοιο έφτασε εντός 3.000 χλμ πάνω από τα σύννεφα του Κρόνου και εντός 300 χλμ του εσώτερου δακτυλίου του πλανήτη. Εξευρενά τον Κρόνο, τον έκτο πλανήτη από τον Ήλιο, και τα 62 φεγγάρια του από τον Ιούλιο του 2004, αλλά τελειώνουν τα καύσιμά του.
Η NASA σκοπεύει να προγραμματίσει τη σύγκρουσή του με τον Κρόνο για να αποφύγει το ενδεχόμενο να συγκρουστεί κάποια μέρα ο δορυφόρος με κάποιο από τα φεγγάρια του Κρόνου, που φέρουν ωκεανούς που μπορούν να συντηρήσουν ενδογενή μικροβιακή ζωή.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Επιστήμη - Μαύρες τρύπες και αστρογένεση

Συνέντευξη της Καλλιόπης Δασύρα στον Γιάννη Κοντογιάννη
 Η δρ Καλλιόπη Δασύρα πήρε το πτυχίο Φυσικής το 2002 και το μεταπτυχιακό δίπλωμα Αστροφυσικής το 2003 από το Πανεπιστήμιο Κρήτης. Πραγματοποίησε το διδακτορικό της στο Max Planck Institute της Γερμανίας έως το 2006. Έκτοτε διετέλεσε επιστημονικός συνεργάτης στο California Institute of Technology στις ΗΠΑ, σε ινστιτούτα στη Γαλλία (κυρίως στο Αστεροσκοπείο του Παρισιού), στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών και στο Αστεροσκοπείο Αθηνών. Έχει χρηματοδοτηθεί για την έρευνά της από τη NASA, τη Γαλλική Διαστημική Εταιρεία, και δύο φορές μέσω της ανταγωνιστικής ευρωπαϊκής υποτροφίας Marie Curie Intra-European Fellowship. To 2016 της απονεμήθηκε το βραβείο L’Oréal-UNESCO για τις γυναίκες στην Επιστήμη.

Ποιο είναι το αντικείμενο της έρευνάς σας;
Μελετώ την εξέλιξη των γαλαξιών στο σύμπαν. Χρησιμοποιώ παρατηρήσεις για να δω πώς δημιουργούνται οι γαλαξίες, πώς αποκτούν τα δομικά τους υλικά, όπως το αέριο και τα αστέρια τους, και πώς αλλάζει η δομή τους με τον χρόνο. Έχω μελετήσει γαλαξίες που εξελίσσονται σχετικά ήρεμα, χωρίς διαταραχές, αλλά και γαλαξίες που έχουν υποστεί έντονα φαινόμενα, τα οποία επιταχύνουν ή επιβραδύνουν τη δημιουργία άστρων σε αυτούς. Τέτοια φαινόμενα είναι οι μεταξύ τους συγκρούσεις ή η έκλυση ενέργειας από μαύρες τρύπες στο κέντρο τους. Το τελευταίο είναι το θέμα της πιο πρόσφατης και πιο αγαπημένης μου δουλειάς, για το οποίο κυρίως βραβεύτηκα.

Πώς επιδρά μια μαύρη τρύπα στη δημιουργία νέων άστρων;
Η ύλη (από, π.χ., αέριο, άστρα) που πέφτει σε μια μαύρη τρύπα διαλύεται απελευθερώνοντας μεγάλα ποσά ενέργειας σε μορφή ακτινοβολίας. Ένα μέρος της ακτινοβολίας αυτής φεύγει προς τα έξω (αν δεν έχει περάσει τον ορίζοντα γεγονότων) και ασκεί πίεση στο γύρω αέριο. Κάτι παρόμοιο ισχύει και για ηλεκτρόνια ή πρωτόνια που, ενώ εισρέουν προς τη μαύρη τρύπα, πιάνονται σε μαγνητικά πεδία και εκτοξεύονται προς τα έξω σε μορφή πίδακα με ταχύτητες κοντά στην ταχύτητα του φωτός. Η πίεση δημιουργεί πολύ ισχυρούς ανέμους που μπορούν να διαδοθούν σε έναν ολόκληρο γαλαξία. Φανταστείτε ανέμους που να μεταφέρουν εκατό εκατομμύρια φορές τη μάζα του ήλιου μας! Οι άνεμοι αυτοί παρασύρουν το αέριο που συναντούν καθώς διαδίδονται προς τα έξω, διασκορπίζοντάς το ή ακόμα και εκτοξεύοντας το έξω από τον γαλαξία. Αυτό το φαινόμενο καθυστερεί τη δημιουργία άστρων, η οποία ξεκινά με τη βαρυτική κατάρρευση αερίου. Ακόμα όμως κι αν δεν επιταχυνθεί, το αέριο μπορεί να θερμανθεί τόσο, που οι τυχαίες κινήσεις του να καθυστερούν τη βαρυτική του κατάρρευση.

Ποια είναι τα σημαντικά αποτελέσματα της έρευνάς σας;

Επιστήμη NASA: Ανακαλύψαμε τις 7 «αδελφές» της Γης

Όχι ένας, ούτε δύο, ούτε τρεις, αλλά επτά μικροί εξωπλανήτες, οι οποίοι έχουν μεγάλες ομοιότητες με τη Γη, ανακαλύφθηκαν γύρω από ένα σχετικά κοντινό και αχνό άστρο σε απόσταση περίπου 40 ετών φωτός, στον Αστερισμό του Υδροχόου.

Τουλάχιστον τρεις από αυτούς τους εξωπλανήτες μπορεί να διαθέτουν ωκεανούς νερού στην επιφάνειά τους, συνεπώς θεωρούνται  ιδανικοί «στόχοι» για την αναζήτηση εξωγήινης ζωής στο μέλλον. Ήδη το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble ερευνά τις ατμόσφαιρες γύρω από αυτούς τους πλανήτες.

Το εν λόγω σύστημα διαθέτει τόσο τον μεγαλύτερο αριθμό πλανητών με μέγεθος παρόμοιο της Γης που έχουν ποτέ βρεθεί, όσο και τον μεγαλύτερο αριθμό πλανητών που θα μπορούσαν να φιλοξενούν υγρό νερό και άρα ζωή. Η Αμερικανική Διαστημική Υπηρεσία (NASA) θεώρησε αρκετά σημαντικό το γεγονός για να το προβάλει, διοργανώνοντας σχετική συνέντευξη Τύπου με τη συμμετοχή των επιστημόνων που έκαναν την ανακάλυψη.

Το άστρο είναι ένας πολύ ψυχρός ερυθρός νάνος με την ονομασία Trappist-1, με μέγεθος μόλις το 8% του Ήλιου μας και οριακά μεγαλύτερο του πλανήτη Δία, ενώ η φωτεινότητά του είναι μόλις το 0,05% της φωτεινότητας του Ήλιου.

Από τους επτά εξωπλανήτες (Trappist-1b, c, d, e, f, g και h), οι έξι βρίσκονται στη ζώνη που θα μπορούσε να φιλοξενεί ζωή, με θερμοκρασίες που κυμαίνονται από μηδέν έως 100 βαθμούς Κελσίου, δηλαδή ανάλογες των θερμοκρασιών της Γης και της Αφροδίτης.

Στο ερώτημα αν κάποια από τις επτά «αδελφές» της Γης διαθέτει όντως κάποια μορφή ζωής, η απάντηση των επιστημόνων προς το παρόν είναι «δεν γνωρίζουμε». Η NASA πάντως θεωρεί ότι το εν λόγω σύστημα εξωπλανητών θα αποτελέσει τον κατ' εξοχήν στόχο του υπό κατασκευή νέου διαστημικού τηλεσκοπίου της «Τζέημς Γουέμπ».

Οι μάζες, το μέγεθος και η πυκνότητα των επτά εξωπλανητών είναι παρόμοια με της Γης. Πιθανότατα είναι και αυτοί βραχώδεις, ενώ μπορεί να έχουν νερό σε υγρή μορφή (ιδίως οι ενδιάμεσοι Trappist-1e, f και g), κάτι που προς το παρόν πάντως αποτελεί απλή εικασία, καθώς δεν υπάρχει τρόπος για να επιβεβαιωθεί.

Οι πλανήτες διαγράφουν μια πλήρη τροχιά γύρω από το μητρικό άστρο τους σε μιάμιση έως 13 γήινες μέρες (η διάρκεια του έτους τους). Αν και βρίσκονται πολύ πιο κοντά στο άστρο τους από ό,τι η Γη στον Ήλιο, δεν «ψήνονται» από αυτό, επειδή το Trappist-1 είναι ένα πολύ πιο ψυχρό άστρο, άρα εκπέμπει λιγότερη ακτινοβολία.

Οι ερευνητές από οκτώ χώρες, με επικεφαλής τον Μισέλ Γκιγιόν του Ινστιτούτου Διαστημικών Επιστημών και Αστροφυσικής του βελγικού Πανεπιστημίου της Λιέγης, έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό «Nature». Τον Μάιο του 2016 ο Γκιγιόν και οι συνεργάτες του είχαν ανακαλύψει τρεις εξωπλανήτες γύρω από το συγκεκριμένο άστρο, που ονομάσθηκε έτσι επειδή η ανακάλυψη έγινε με τη «μέθοδο της διάβασης» από το ρομποτικό μικρό βελγικό τηλεσκόπιο Trappist διαμέτρου 0,6 μέτρων του Ευρωπαϊκού Νοτίου Αστεροσκοπείου (ESO) στη Χιλή.

Τώρα, συνδυάζοντας νέες παρατηρήσεις και από άλλα επίγεια και διαστημικά τηλεσκόπια (μεταξύ των οποίων το Πολύ Μεγάλο Τηλεσκόπιο-VLT του ESO και το τηλεσκόπιο Spitzer της NASA), εντόπισαν άλλους τέσσερις εξωπλανήτες στο ίδιο σύστημα. Οι αστρονόμοι δήλωσαν ότι θα συνεχίσουν την μελέτη για να μάθουν περισσότερα για το εν λόγω σύστημα, που -όσον αφορά τις τροχιές των πλανητών του- θυμίζει το σύστημα του Δία με τα φεγγάρια του, αλλά σε μεγαλύτερη κλίμακα.

«Πρόκειται για ένα εκπληκτικό πλανητικό σύστημα. Όχι μόνο επειδή βρήκαμε τόσους πολλούς πλανήτες σε αυτό, αλλά επειδή όλοι είναι απρόσμενα όμοιοι σε μέγεθος με τη Γη», δήλωσε ο Γκιγιόν.

Αρχικά οι επιστήμονες νόμιζαν ότι οι περισσότεροι εξωπλανήτες είναι γιγάντιοι, σαν τον Δία ή μεγαλύτεροι. Αλλά όσο αυξάνουν οι παρατηρήσεις εξωπλανητών, τόσο οι αστρονόμοι πείθονται ότι οι πλανήτες με μέγεθος ανάλογο της Γης αφθονούν στο γαλαξία μας. Πιθανότατα το ηλιακό μας σύστημα που, στο εσωτερικό τμήμα του, διαθέτει τη Γη και άλλους τρεις μικρότερους από αυτήν πλανήτες (Άρη, Αφροδίτη, Ερμή), είναι τελικά κάτι συνηθισμένο.

Εκτιμάται ότι περίπου το 15% των άστρων στη γειτονιά μας είναι πολύ ψυχρά άστρα όπως το Trappist-1, πράγμα που τα καθιστά στόχους των αστρονόμων για μελλοντική έρευνα σε αναζήτηση εξωπλανητών γύρω τους.

Διαβάστε εδώ ολόκληρη την την πρωτότυπη επιστημονική εργασία

Πηγή: ΑΜΠΕ

«Άλλο πράγμα η Διαστημική Υπηρεσία, άλλο η Διαστημική Βάση

                   

 "Η Ελληνική Διαστημική Υπηρεσία είναι απαραίτητη για την ανάπτυξη νέων τεχνολογιών και διεκδίκηση ερευνητικών πόρων" τονίζει η διακεκριμένη επιστήμονας Ε.Αντωνιάδου            

"Πολύ θετικό βήμα η πρωτοβουλία ίδρυσης της Ελληνικής Διαστημικής Υπηρεσίας από το Υπουργείο Ψηφιακής Πολιτικής, Τηλεπικοινωνιών & Ενημέρωσης. που έπρεπε να είχε υλοποιηθεί δεκαετίες πριν. Η Ελληνική Διαστημική Υπηρεσία είναι απαραίτητη για την ανάπτυξη νέων τεχνολογιών, για την διεκδίκηση ερευνητικών πόρων και την διασύνδεση με διεθνή κέντρα καινοτομίας" σημειώνει με ανάρτησή της η Ελένη Αντωνιάδου μια από τις πιο διακεκριμένες διεθνώς Ελληνίδες  στο χώρο της επιστήμης.
Η Ελένη Αντωνιάδου είναι διακεκριμένη επιστήμονας με σπουδές στους ηλεκτρονικούς υπολογιστές, την Βιοατρική , την Νανοτετχνολογία και την Αεροδιαστιμική.
Εργάστηκε για την ΝΑΣΑ στο πρόγραμμα «Mars Exploration Lab» όπου μελέτησε την επίδραση της ατμοσφαιρικής πίεσης στο νευρικό σύστημα. Βραβεύτηκε από την ΝΑΣΑ για τις έρευνές της όπως και από πολλούς άλλους διεθνώς αναγνωρισμένους επιστημονικούς φορείς.
Το BBC  την συμπεριέλαβε στις 100 πιο Ισχυρές Γυναίκες ενώ το Forbes  την εξέλεξε ανάμεσα στα 30 πιο σημαντικά πρόσωπα της επιστήμης της υγείας.
Η Ελένη Αντωνιάδου που είναι από το 2015 Πρόερος του European Health Parliament σημειώνει στην ίδια ανάρτησή της ότι  "Είναι άλλο πράγμα η Διαστημική Υπηρεσία, άλλο η Διαστημική Βάση, άλλο η Αστροναυτική Βάση και άλλο η Βάση Εκτόξευσης Πυραύλων.

#ΚράζουμεΛιγότερο #ΔιαβάζουμεΠερισσότερο" απαντώντας εμμέσως στα αρνητικά σχόλια πυο γίνονται στο διαδίκτυο μετά την ανακοίνωση της δημιουργίας της Ελληνικής Διαστημικής Υπηρεσίας.

avgi.gr

Αισιόδοξος, αλλά μέχρι ενός σημείου... «Ή βρίσκουμε πλανήτη να εποικήσουμε σε 1.000 χρόνια, ή τέλος» λέει ο Χόκινγκ

Πού βρίσκεται το μέλλον της ανθρωπότητας για τον Στίβεν Χόκινγκ; Όχι σε αυτόν κόσμο. Ο διάσημος επιστήμονας θεωρεί ότι η ανθρωπότητα έχει διορία μίας χιλιετίας να βρει άλλον πλανήτη, ειδάλλως θα βρεθεί αντιμέτωπη με αφανισμό.

Για τον φυσικό, η «ημερομηνία λήξης» της Γης επισπεύδεται εξαιτίας της ανθρωπότητας, που σπαταλά τους πόρους της -και θα τα καταφέρει στο καλύτερο σενάριο, αν η ανθρωπότητα έχει εν τω μεταξύ γλιτώσει αμεσότερους τρόπους αυτοκαταστροφής.

Κατά την ομιλία του στην Oxford University Union την Πέμπτη, όπως μεταδίδει η Washington Post, ο επιστήμονας ανέφερε πως «πρέπει να συνεχίσουμε να πηγαίνουμε στο Διάστημα για το μέλλον της ανθρωπότητας».

«Δεν πιστεύω πως θα επιβιώσουμε για άλλα 1.000 χρόνια εάν δεν φύγουμε από τον εύθραυστο πλανήτη μας» είπε.

Η ανθρωπότητα, εξήγησε, εξαντλεί τους πόρους της Γης με μη βιώσιμους ρυθμούς. Θα καταλήξει έτσι να καθιστά τον πλανήτη αβίωτο -κι αυτό αν, ενδιάμεσα, έχει γλιτώσει από κάποιον καταστροφικό πυρηνικό πόλεμο ή τους κινδύνους από την τεχνητή νοημοσύνη.

«Αν και η πιθανότητα καταστροφής της Γης κάθε χρόνο μπορεί να είναι αρκετά χαμηλή, συσσωρεύεται με τον καιρό και μετατρέπεται σχεδόν σε βεβαίοτητα για τα επόμενα χίλια ή δέκα χιλιάδες χρόνια» είπε ο Χώκινγκ.

«Μέχρι τότε, θα πρέπει να έχουμε εξαπλωθεί στο Διάστημα και σε άλλη ηλιακά συστήματα, ώστε η καταστροφή στη Γη να μην σημαίνει και το τέλος της ανθρώπινης φυλής» τόνισε.

Newsroom ΔΟΛ

Συμπληρώνεται το Galileo - Ακόμα τέσσερις δορυφόροι για την ευρωπαϊκή απάντηση στο GPS

        

Ο ευρωπαϊκός πύραυλος Ariane 5 χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά σε εκτόξευση του Galileo (Καλλιτεχνική απεικόνιση: ESA)

Το ευρωπαϊκό σύστημα δορυφορικής πλοήγησης Galileo, το οποίο θα προσφέρει μακράν πιο ακριβές γεωγραφικό στίγμα σε σχέση με το GPS του αμερικανικού στρατού, θα είναι έτοιμο να αρχίσει να προσφέρει τις πρώτες υπηρεσίες μετά την εκτόξευση τεσσάρων ακόμα δορυφόρων το απόγευμα της Πέμπτης.

Τα τέσσερα σκάφη εκτοξεύτηκαν στις 15.06 ώρα Ελλάδας από το ευρωπαϊκό διαστημικό κέντρο στο Κουρού της Γαλλικής Γουιάνας, κοντά στον ισημερινό.

Είναι μάλιστα η πρώτη φορά που χρησιμοποιείται σε εκτόξευση του Galileo ο νέος ευρωπαϊκός πύραυλος «βαρέων βαρών» Ariane 5 -μέχρι σήμερα οι δορυφόροι του συστήματος εκτοξεύονταν με ρωσικά Soyuz, δύο κάθε φορά.

                
Στην τελική του μορφή, ο αστερισμός του Galileo θα αποτελείται από 30 δορυφόρους (Πηγή: Galileo)

Με την ενεργοποίηση των νέων δορυφόρων, ο αστερισμός του Galileo θα περιλαμβάνει 18 σκάφη. Στην τελική του μορφή, το σύστημα θα περιλαμβάνει 24 πρωτεύοντες δορυφόρους, μοιρασμένους σε τρία τροχιακά επίπεδα στον ουρανό, καθώς και τουλάχιστον 6 εφεδρικούς δορυφόρους.

Οι δορυφόροι που έχουν εκτοξευτεί ως σήμερα είναι ωστόσο αρκετοί προκειμένου να αρχίσει το Galileo να προσφέρει τις πρώτες υπηρεσίες του τις επόμενες εβδομάδες.

Έξυπνα κινητά και άλλες συμβατές συσκευές θα μπορούν έτσι να λαμβάνουν το σήμα του Galileo, το οποίο θα προσφέρει τελικά ακρίβεια στίγματος μικρότερη από ένα μέτρο -συγκριτικά με περίπου δέκα μέτρα στο αμερικανικό GPS.

Το ευρωπαϊκό και το αμερικανικό σύστημα είναι πάντως συμβατά μεταξύ τους ώστε να προσφέρουν τη μέγιστη δυνατή ακρίβεια. Τσιπ δορυφορικής πλοήγησης που λαμβάνουν σήματα και από τα δύο συστήματα διατίθενται ήδη στην αγορά.

Το Galileo, κόστους άνω των 7 δισ. ευρώ, ανήκει επισήμως στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, με την ευρωπαϊκή διαστημική υπηρεσία ESA να παίζει ρόλο εργολάβου και τεχνικού συμβούλου.

Σε αντίθεση με το σύστημα GPS, το οποίο ανήκει επίσημα στον αμερικανικό στρατό, το Galileo έχει αμιγώς πολιτικό χαρακτήρα.

Θα προσφέρει εξειδικευμένες υπηρεσίες για τις μεταφορές και τα σωστικά συνεργεία, καθώς και δωρεάν υπηρεσίες για το ευρύ κοινό.

Η Ρωσία, στο μεταξύ, αναπτύσσει το δικό της αντίστοιχο σύστημα Glonass, ενώ στην Κίνα λειτουργεί ήδη το σύστημα Beidυ.

Βαγγέλης Πρατικάκης

Newsroom ΔΟΛ

Σούπερ-πανσέληνος στις 14 Νοεμβρίου - Η μεγαλύτερη που έχουμε δει από το 1948



Η αυριανή θα είναι η μεγαλύτερη πανσέληνος που έχουμε δει από το 1948 (φωτ. NASA)

Η μεγαλύτερη Σελήνη που είχαν την ευκαιρία να δουν οι περισσότεροι άνθρωποι που ζουν σήμερα θα είναι η πανσέληνος της 14ης Νοεμβρίου.

Η Σελήνη θα πλησιάσει στη Γη περισσότερο από κάθε άλλη φορά εδώ και σχεδόν 70 χρόνια, σε απόσταση περίπου 348.400 χιλιομέτρων, και έτσι θα φαίνεται ως η μεγαλύτερη που έχει υπάρξει μετά το 1948.

Η επόμενη φορά που το φεγγάρι θα βρεθεί πάλι τόσο κοντά και θα φαίνεται τόσο μεγάλο και φωτεινό, θα είναι το Νοέμβριο του 2034, σύμφωνα με τη NASA.

Στις 14 Νοεμβρίου φέτος, αν ο ουρανός είναι καθαρός, η Σελήνη θα φαίνεται μεγαλύτερη και φωτεινότερη σε σχέση με τη μέση πανσέληνο.

Η σούπερ-πανσέληνος θα φθάσει στο μέγιστό της στις 15:52 ώρα Ελλάδος στις 14 Νοεμβρίου. Έτσι, και τα δύο συνεχόμενα βράδια της 13ης και της 14ης Νοεμβρίου, η πανσέληνος θα είναι εντυπωσιακή.

Η Σελήνη ακολουθεί μια ελλειπτική τροχιά και η απόστασή της από τον πλανήτη μας δεν είναι σταθερή. Έτσι, τόσο το κοντινότερο σημείο της (περίγειο), όσο και το πιο μακρινό (απόγειο), εμφανίζουν αυξομειώσεις από μήνα σε μήνα.

Η μέση απόσταση Γης-Σελήνης αυξάνεται κατά 5% περίπου στο απόγειο και μειώνεται κατά 5% στο περίγειο.

Θεαματική θα είναι και η επόμενη πανσέληνος της 14ης Δεκεμβρίου, αν και όχι όπως αυτή στα μέσα Νοεμβρίου.

Ο όρος υπερ-Σελήνη ή σούπερ-Σελήνη (όταν η πανσέληνος συμπίπτει με το περίγειο) δεν είναι επιστημονικός, αλλά δημιουργήθηκε το 1979 από τον αστρολόγο Ρίτσαρντ Νόλε.

 

Newsroom ΔΟΛ, με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ανεξέλεγκτη πτώση - Οι εικόνες επιβεβαιώνουν ότι το Schiaparelli συνετρίβη στον Αρη

O δορυφόρος Mars Orbiter είδε τα συντρίμμια του Schiaparelli στην επιφάνεια του Κόκκινου 

Εικόνες από το δορυφόρο Mars Reconnaissance Orbiter της NASA, που βρίσκεται σε τροχιά γύρω από τον Αρη, επιβεβαιώνουν ότι το ρομπότ της Ευρωπαϊκής Διαστημικής Υπηρεσίας (ESA) Schiaparelli, το οποίο αγνοείται από την Τετάρτη, συνετρίβη στην επιφάνεια του Κόκκινου Πλανήτη.

Το ερευνητικό ρομπότ, βάρος μισού τόνου, εισήλθε την Τετάρτη στην ατμόσφαιρα του Αρη με ταχύτητα 21.000 χιλιομέτρων την ώρα, κλεισμένο σαν στρείδι μέσα σε μια θερμική ασπίδα σε σχήμα δίσκου.

Δύο αλεξίπτωτα και πυραυλοκινητήρες θα βοηθούσαν την ομαλή προσεδάφισή του στην αρειανή έρημο, από όπου θα συνέλεγε για λίγες ημέρες δείγματα.

Ουσιαστικά επρόκειτο για την προετοιμασία μίας μεγαλύτερης και πιο φιλόδοξης αποστολής της ESA στον Αρη το 2020, με απώτερο σκοπό να διακριβωθεί εάν υπήρξε κάποτε μικροβιακή ζωή στον Κόκκινο Πλανήτη.

Η επικοινωνία με το Schiaparelli χάθηκε 50 δευτερόλεπτα πριν από την αναμενόμενη ώρα προσεδάφισης. Όπως αποδείχθηκε, το ρομπότ έπεσε ανεξέλεγκτα και καταστράφηκε στην επιφάνεια του Αρη.

Στη φωτογραφία της NASA φαίνεται μια λευκή κηλίδα, που μάλλον πρόκειται για αλεξίπτωτο. Δύο χιλιόμετρα μακρύτερα διακρίνεται μια μαύρη κηλίδα, που προφανώς είναι το κατεστραμμένο όχημα.

Είναι η δεύτερη φορά που η Ευρώπη αποτυγχάνει σε μια αποστολή στον Άρη: Δεκατρία χρόνια πριν το Beagle 2 χάθηκε και αυτό κατά την κάθοδό του προς τον Αρη.

Newsroom ΔΟΛ

Η επική αποστολή Rosetta συνετρίβη στο σκοτεινό αντικείμενο του πόθου της - Ένδοξο τέλος

            

Το Rosetta.,εδώ σε καλλιτεχνική απεικόνιση, θα μείνει για πάντα πάνω στον κομήτη που ακολουθούσε για τόσα χρόνια   (Φωτογραφία:  ESA )

Έπειτα από 12 χρόνια περιπλάνησης στο Διάστημα και δύο χρόνια παρατήρησης του κομήτη 67P, η ιστορική ευρωπαϊκή αποστολή Rosetta αυτοκτόνησε πέφτοντας στο κατάμαυρο αντικείμενο του πόθου της.

Κινούμενο με ταχύτητα μόλις 3,6 χιλιομέτρων ανά ώρα, σε ρυθμό χαλαρού περπατήματος, το σκάφος διένυσε απόσταση 19 χιλιομέτρων και συνετρίβη στην επιφάνεια του κομήτη στις 14.20 ώρα Ελλάδας.

«Αντίο Rosetta, ολοκλήρωσες τη δουλειά σου!» αναφώνησε ο Πάτρικ Μάρτιν, μάνατζερ της αποστολής, μιλώντας από το Κέντρο Ελέγχου της ευρωπαϊκής διαστημικής υπηρεσίας ESA στο Ντάρμσταντ της Γερμανίας.

Στη διάρκεια της καθόδου, το Rosetta μετέδιδε εικόνες υψηλής ανάλυσης, οι οποίες αναμένεται να δώσουν νέα στοιχεία για τη μακροσκοπική σύσταση αυτού του αρχαίου σώματος.

Εικόνα που μεταδόθηκε στη διάρκεια της καθόδου από απόσταση 8,9 χιλιομέτρων. Στο ανθρώπινο μάτι η επιφάνεια του κομήτη θα φαινόταν πιο μαύρη από κάρβουνο (Πηγή: Esa/Rosetta/MPS)

Οι κομήτες, σώματα από σκόνη και πάγους, πιστεύεται ότι αποτελούνται από το υλικό που περίσσεψε από το σχηματισμό του Ήλιου και των πλανητών. Πρόκειται επομένως για χρονοκάψουλες που διατηρούν αναλλοίωτα τα δομικά συστατικά του Ηλιακού Συστήματος εδώ και 4,6 δισεκατομμύρια χρόνια.

Οι χιλιάδες εικόνες που μετέδωσε το Rosetta αποκάλυψαν ότι ο κομήτης 67P ουσιαστικά αποτελείται από ενωμένα βότσαλα, και όχι από μεγάλα κομμάτια όπως πίστευαν ορισμένοι πλανητολόγοι. Η εικόνα που προκύπτει από τις παρατηρήσεις αυτές είναι ότι όλα τα σώματα του Ηλιακού Συστήματος σχηματίστηκαν από σύννεφα βότσαλων που κατέρρευσαν υπό την ίδια τους τη βαρύτητα και ενώθηκαν σε όλο και μεγαλύτερα κομμάτια.

Επιπλέον, ο κομήτης 67P βρέθηκε να αποτελείται κατά 15% από σωματίδια σκόνης. Η σκόνη αυτή, εντελώς διαφορετική από ό,τι γνωρίζουμε στη Γη, αποτελείται από μικροσκοπικά, πορώδη σωματίδια, με το 99% του όγκου τους να αντιστοιχεί σε κενές τρύπες.
Οι παρατηρήσεις αυτές αναμένεται να βοηθήσουν στην τελειοποίηση των μαθηματικών μοντέλων που περιγράφουν τις διαδικασίες σχηματισμού του Ηλιακού Συστήματος.

Μια τρίτη σημαντική ανακάλυψη ήταν ότι το παγωμένο νερό του κομήτη περιέχει διαφορετικές αναλογίες ισοτόπων σε σχέση με το νερό της Γης, παρατήρηση που αποδυναμώνει τη θεωρία ότι το νερό των ωκεανών προέρχεται από κομήτες.

Το Rosetta, το οποίο εκτοξεύτηκε το 2004 και έφτασε στον κομήτη 67P μια δεκαετία αργότερα, πέρασε στην ιστορία ως η πρώτη αποστολή που ακολουθεί έναν κομήτη στο ταξίδι του γύρω από τον Ήλιο.

Λίγο μετά την άφιξή του απελευθέρωσε το μικρό ρομπότ Philae, το πρώτο ανθρώπινο αντικείμενο που προσεδαφίζεται σε κομήτη. Το ρομπότ, σε μέγεθος πλυντηρίου, πρόλαβε να μεταδώσει εικόνες και άλλα δεδομένα πριν σιγήσει για πάντα 72 ώρες μετά την προσεδάφιση.

Το Rosetta έπεσε στον κομήτη με πολύ μικρή ταχύτητα, δεν ήταν όμως σχεδιασμένο να αντέξει την πρόσκρουση.

Ο λόγος που η αποστολή έπρεπε να τερματιστεί είναι ότι ο κομήτης και το Rosetta βρίσκονται πλέον πολύ μακριά από τον Ήλιο, γύρω στα 573 εκατομμύρια χιλιόμετρα, και το λιγοστό φως δεν αρκεί για να τροφοδοτεί τους ηλιακούς συλλέκτες.

Η ESA είχε εξετάσει το ενδεχόμενο να θέσει το σκάφος σε κατάσταση αναμονής μέχρι να επιστρέψει ξανά ο κομήτης στο εσώτερο Ηλιακό Σύστημα σε διάστημα μερικών ετών.

Κανείς όμως δεν μπορούσε να προβλέψει αν το σκάφος θα μπορούσε να ξυπνήσει έπειτα από τόσο καιρό. Όπως το έθεσε ο Ματ Τέιλορ, ένας από τους επιστημονικούς υπεύθυνους της αποστολής, «θα ήταν σαν τα ροκ συγκροτήματα της δεκαετίας του 1960: δεν θέλαμε να επανεμφανιστούμε με μια κακή τουρνέ επιστροφής. Καλύτερα να τελειώσουμε στο στιλ του πραγματικού ροκ εντ ρολ».

Βαγγέλης Πρατικάκης

Newsroom ΔΟΛ

Γεωλογικά ενεργός ο Ερμής υποστηρίζουν οι επιστήμονες

Έως τώρα η Γη ήταν ο μόνος πλανήτης στο ηλιακό σύστημα που θεωρείτο ότι εμφάνιζε ενεργή γεωλογική δραστηριότητα, καταγράφοντας σεισμούς

Μια σειρά από γεωλογικά χαρακτηριστικά στην επιφάνεια του Ερμή, τα οποία αποκαλύπτουν οι εικόνες που έστειλε το σκάφος Messenger της NASA, δείχνουν ότι πιθανότατα ο κοντινότερος στον Ήλιο πλανήτης είναι τεκτονικά ενεργός, εμφανίζοντας ακόμη σεισμική δραστηριότητα.

Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον Τόμας Γουότερς του Ινστιτούτου Σμιθσόνιαν της Ουάσιγκτον, έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό γεωεπιστημών «Nature Geoscience», αναλύοντας στοιχεία που έστειλε το αμερικανικό σκάφος το ποίο βρισκόταν σε τροχιά γύρω από τον Ερμή τους τελευταίους 18 μήνες.

Για πρώτη φορά παρατηρήθηκαν ρήγματα (μικρότερα των 10 χλμ) και απόκρημνες πλαγιές ύψους μερικών δεκάδων μέτρων, που έχουν σχηματισθεί σχετικά πρόσφατα, κατά τα τελευταία 50 εκ. χρόνια.

Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι νέα ρήγματα δημιουργούνται ακόμη και σήμερα, καθώς το εσωτερικό του πλανήτη συνεχίζει να ψυχραίνεται, αναγκάζοντας την επιφάνειά του να συρρικνώνεται αργά.

Μελλοντικές αποστολές στον Ερμή είναι πιθανό να ανιχνεύσουν για πρώτη φορά άμεσα σεισμούς, που σχετίζονται με αυτή τη συνεχιζόμενη γεωλογική δραστηριότητα.

Ο Ερμής αρχικά μελετήθηκε εξ αποστάσεως από το σκάφος «Μάρινερ 10» της NASA, ενώ το 2011 τέθηκε για πρώτη φορά σε τροχιά γύρω του το Messenger. Το τελευταίο είχε προ καιρού αποκαλύψει μεγάλες απόκρημνες πλαγιές, μήκους έως 1.000 χλμ και ύψους άνω των τριών χλμ, που θεωρήθηκαν ενδείξεις παλαιότερης τεκτονικής δραστηριότητας.

Οι πλαγιές αυτές δημιουργούνται όταν, κατά μήκος των τεκτονικών ρηγμάτων, τα πετρώματα από αντίθετες κατευθύνσεις ωθούνται τα μεν προς τα δε, με συνέπεια να δημιουργούνται απόκρημνες ανυψώσεις του εδάφους.

Καθώς όμως αυτή τη φορά το σκάφος Messenger πλησίασε πιο κοντά από κάθε άλλη φορά στον πλανήτη, έγιναν ορατά ρήγματα και γκρεμοί πολύ μικρότερου μεγέθους, που αποτελούν ενδείξεις για πολύ πρόσφατη τεκτονική δραστηριότητα.

Παρόμοιες απόκρημνες πλευρές έχουν εντοπισθεί στη Σελήνη και οι σεισμογράφοι που τοποθέτησαν οι αστροναύτες των αποστολών «Απόλλων», ανίχνευσαν στο φεγγάρι 28 ρηχούς σεισμούς 1,5 έως 5 βαθμών Ρίχτερ μεταξύ 1969-1977.

«Περιμένουμε να βρούμε συγκρίσιμους ρηχούς σεισμούς και στον Ερμή, πιθανώς πολύ περισσότερους, καθώς συρρικνώνεται πιο πολύ από τη Σελήνη», δήλωσε ο Γουότερς, σύμφωνα με το Space.com.

Παραμένει πάντως μυστήριο γιατί ένας τόσο μικρός πλανήτης όπως ο Ερμής δεν έχει ήδη χάσει τελείως την αρχική εσωτερική θερμότητά του, αλλά παραμένει ακόμη αρκετά θερμός, ώστε να συνεχίζει την αργή συρρίκνωσή του.

Πηγή: ΑΜΠΕ

Μουσάς: Υπάρχουν κι άλλα τμήματα του Μηχανισμού των Αντικυθήρων στο βυθό

 

Η έκθεση για τον Μηχανισμό των Αντικυθήρων εγκαινιάζεται την Πέμπτη 8 Σεπτεμβρίου στο Κρατικό Μουσείο Αρχιτεκτονικής της Μόσχας, στο πλαίσιο του αφιερωματικού έτους Ελλάδας - Ρωσίας 2016. Κύριο έκθεμα θα είναι ένα ακριβές αντίγραφο του Μηχανισμού από ορείχαλκο σε φυσικό μέγεθος. Μιλώντας για τον Μηχανισμό, ο επιστημονικός υπεύθυνος της έκθεσης Ξ.Μουσάς εξέφρασε την βεβαιότητά του ότι στον βυθό θα εντοπιστούν και άλλα τμήματά του.

Συγκεκριμένα, τίτλος της έκθεσης είναι «Μηχανισμός των Αντικυθήρων: ο αρχαιότερος Υπολογιστής και το αρχαιότερο Μηχανικό Σύμπαν - 2ος αιώνας π. Χ.» και κύριο έκθεμά της ένα ακριβές αντίγραφο του Μηχανισμού από ορείχαλκο σε φυσικό μέγεθος (32x12x20 cm). Επίσης, θα παρουσιαστούν κι άλλα αντίγραφα (ένα του Μηχανισμού σε τετραπλάσιο μέγεθος, καθώς και μερικών ακόμα αρχαίων αστρονομικών οργάνων), διαδραστικά μοντέλα υπολογιστών, τρισδιάστατες εικόνες, καθώς και βίντεο και 21 πλακάτ που σχετίζονται με τον Μηχανισμό των Αντικυθήρων, την ιστορία της ανακάλυψης και της μελέτης του.

Επιστήμονες ξεκλείδωσαν το αίνιγμα του Μηχανισμού των Αντικυθήρων



Τη μέχρι τώρα συνολική ανάλυση των επιγραφών που βρίσκονται στο εσωτερικό του Μηχανισμού των Αντικυθήρων παρουσίασε την Πέμπτη, η ομάδα μελέτης αυτού του αινιγματικού για την επιστημονική κοινότητα αντικειμένου, κατά τη διάρκεια εκδήλωσης που πραγματοποιήθηκε στην Ιστορική Βιβλιοθήκη του Ιδρύματος Αικατερίνη Λασκαρίδη. Τα ευρήματα της μελέτης είναι το αποτέλεσμα διεθνούς ερευνητικής προσπάθειας κατά τα τελευταία περίπου 10 χρόνια.

Πρώτο το ελληνικό κοινό είχε την ευκαιρία να ενημερωθεί για τα νέα στοιχεία που προέκυψαν από την αποκρυπτογράφηση των επιγραφών που βρίσκονται «κρυμμένες» στις πτυχές του Μηχανισμού, αποκαλύπτοντας ένα ολόκληρο σύμπαν μέσα στα γρανάζια της αρχαίας συσκευής.

Όπως συμφώνησαν όλοι οι ομιλητές της εκδήλωσης, πρόκειται για τον αρχαιότερο υπολογιστή, ο οποίος παρείχε στον κάτοχό του τη δυνατότητα να βλέπει με ακρίβεια τις εκλείψεις της σελήνης και του ήλιου, καθώς και την κίνηση των ουράνιων σωμάτων.

Την «εξιστόρηση» των γεγονότων ξεκίνησε με την ομιλία του ο Γιάννης Μπιτσάκης, Φυσικός και Ιστορικός των Επιστημών και της Τεχνολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών κι ένα από τα βασικά μέλη της ερευνητικής ομάδας, εξηγώντας πώς ακριβώς δούλευε ο Μηχανισμός.

Συγκεκριμένα, στη μία πλευρά της συσκευής υπήρχε μία λαβή η οποία κινούσε όλο το σύστημα. Γυρίζοντας τη λαβή άρχιζαν να περιστρέφονται οι δείκτες που υπήρχαν στο εμπρόσθιο και στο οπίσθιο μέρος του Μηχανισμού. Επιλέγοντας μία ημερομηνία αποκαλύπτεται τα αστρονομικά φαινόμενα που συμβαίνουν γύρω από τη Γη.

Όπως πρόσθεσε ο ίδιος, αν μπει κανείς στην ιστοσελίδα της NASA όπου αναφέρονται όλες τις εκλείψεις του παρελθόντος και αυτές που είναι να γίνουν στο μέλλον, αναγράφεται ότι «αυτό που κάνουμε εμείς εδώ με τους ηλεκτρονικούς υπολογιστές είναι και αυτό που έκανε ο Μηχανισμός των Αντικυθήρων πριν από περίπου 2.000 χρόνια».

Όπως ανέφερε ο κ. Μπιτσάκης, ο Μηχανισμός αναγνωρίστηκε ως αστρονομικό μηχανικό όργανο από την πρώτη στιγμή που ανακαλύφθηκε το 1902 από τον Σπυρίδωνα Στάη, ο οποίος την εποχή εκείνη εκτελούσε καθήκοντα υπουργού Παιδείας. Ο κ. Στάης πρόσεξε ότι σε ένα από τα ευρήματα υπήρχε ένα οδοντωτός τροχός και ήταν διακριτές οι λέξεις «ΑΦΡΟΔΙΤΗ» και «ΗΛΙΟΥ».

Έως το 1972 είχαν αναγνωστεί με επιτυχία περίπου 923 γράμματα και αριθμοί, ενώ πρόσφατα ο αριθμός αυτός ανήλθε στους 3.400 χαρακτήρες που υπήρχαν πάνω στα συνολικά 82 θραύσματα του Μηχανισμού. Η ερευνητική ομάδα έχει καταφέρει να αναγνωρίσει ολόκληρες προτάσεις οι οποίες βοηθούν στην κατανόηση των λειτουργικών του αντικειμένου και αποτελούν κάτι σαν «εγχειρίδιο» χρήσης του Μηχανισμού.

Στη συνέχεια το λόγο πήρε ο Φιλόλογος Παλαιογράφος Αγαμέμνων Τσελίκας, ο οποίος είχε αναλάβει το έργο της ανάγνωσης των κειμένων. Όπως παραδέχτηκε ο ίδιος το έργο του ήταν ιδιαίτερα δύσκολο, καθώς τα γράμματα στην πραγματική τους διάσταση είχαν μέγεθος μικρότερο των 2 χιλιοστών, ενώ υπήρχαν και ανωμαλίες στην επιφάνεια του χαλκού με αποτέλεσμα ο αξονικός τομογράφος, το ειδικό μηχάνημα που χρησιμοποιήθηκε για τη φωτογράφηση των θραυσμάτων, να μην είναι σε θέση να «δει» μονομιάς ολόκληρη την επιφάνεια.

Ο Ξενοφών Μουσσάς, καθηγητής Φυσικής Διαστήματος του Πανεπιστημίου Αθηνών, αφού πήρε το λόγο εξήγησε ότι «οι σημερινοί ηλεκτρονικοί υπολογιστές και τα κινητά τηλέφωνα έχουν τις ρίζες τους στα γρανάζια του Μηχανισμού», όπως αποδεικνύεται με τις επιγραφές που υπάρχουν πάνω στις πτυχές του αντικειμένου.

«Το πιο σημαντικό είναι ότι βλέπουμε να υπάρχουν οι νόμοι της φυσικής ήδη μέσα στο Μηχανισμό, τόσο στις επιγραφές όσο και στους αριθμούς 76, 19, 223 και αποδεικνύουν, όχι μόνο αυτοί αλλά και όλη η δομή του Μηχανισμού, ότι εντέλει είναι και η υπογραφή αυτού που τον έφτιαξε. Μας λέει καθαρά είμαι ένας πυθαγόρειος», είπε ο κ. Μούσας χαρακτηριστικά κατά τη διάρκεια της ομιλίας του.

Όπως υποστήριξε ο ίδιος, αυτό το μηχάνημα αποτελεί τις ρίζες όλου του πολιτισμού και ολόκληρης της τεχνολογίας και στην ουσία πρόκειται για το αρχαιότερο «tablet».

Στον Μηχανισμό επίσης εμπεριέχεται και ένα αστρολογικό ημερολόγιο, οι δείκτες του οποίου φαίνεται πως περιστρέφονται γύρω από τον ζωδιακό κύκλο αποκαλύπτοντας τις κινήσεις τόσο της Σελήνης όσο και των πλανητών. Όπως αποκαλύπτεται επίσης, οι κινήσεις των πλανητών είναι άμεσα συνδεδεμένες με συγκεκριμένους τόπους παρατήρησης, κάτι που δείχνει ότι ο δημιουργός του Μηχανισμού των Αντικυθήρων είχε προβλέψει το μηχάνημα αυτό να μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε περισσότερες από μία τοποθεσίες, αφού πάνω του έχουν ανακαλυφθεί χαραγμένες οι λέξεις Δωδώνη και Αλεξάνδρεια. Επίσης συνδέονται με αθλητικά γεγονότα που πραγματοποιούνταν ανά τετραετία, όπως οι Ολυμπιακοί Αγώνες και τα Ίσθμια.

Όλοι οι ομιλητές που παρέθεσαν τις απόψεις τους κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης συμφώνησαν ότι το ναυάγιο όπου ανακαλύφθηκε ο Μηχανισμός των Αντικυθήρων αποτελεί το σημαντικότερο ναυάγιο όλων των εποχών.

Επιθυμία όλων είναι να γίνουν περαιτέρω ανασκαφές με την ελπίδα να ανακαλυφθούν περισσότερα θραύσματα αυτού του αινιγματικού αλλά ταυτόχρονα συναρπαστικού μηχανισμού ώστε οι επιστημονική κοινότητα να καταφέρει εντέλει να λύσει όλους του γρίφους που κρύβονται στα γρανάζια του Μηχανισμού των Αντικυθήρων.

Newsroom ΔΟΛ

Η πρώτη γλώσσα προγραμματισμού για ζωντανά κύτταρα

 



Κέμπριτζ, Μασαχουσέτη

Μικρόβια προγραμματισμένα να παράγουν καύσιμα; Μικρόβια που κάνουν αριθμητικές πράξεις; Η προσθήκη νέων λειτουργιών σε βακτήρια μόλις έγινε πιο εύκολη χάρη σε μια γλώσσα προγραμματισμού για βιολογικά κυκλώματα.

Το νέο λογισμικό συνθετικής βιολογίας, με την ονομασία Cello, επιτρέπει στους χρήστες να επιλέγουν το είδος του βακτηρίου με το οποίο επιθυμούν να εργαστούν και να προσδιορίσουν τι θέλουν να κάνει το κύτταρο -για παράδειγμα, να παρακολουθεί τις χημικές συνθήκες του περιβάλλοντος και να αντιδρά παράγοντας συγκεκριμένες ουσίες.

Ο χρήστης εισάγει εντολές που περιγράφουν τη λογική σύνδεση ανάμεσα στα εξωτερικά ερεθίσματα και τις κυτταρικές αντιδράσεις, και το πρόγραμμα αναλαμβάνει στη συνέχεια να δώσει την αλληλουχία DNA που πρέπει να προστεθεί στο βακτήριο για να επιτρέψει αυτές τις λειτουργίες.

Το Cello, το οποίο αναπτύχθηκε από αμερικανική ομάδα με επικεφαλής τον Κρίστοφερ Βόιγκτ του MIT, είναι ουσιαστικά μια τροποποιημένη έκδοση του Verilog, το οποίο χρησιμοποιείται ευρέως στην ηλεκτρονική μηχανική για τον προγραμματισμό τσιπ.

Για να δημιουργήσουν μια βερσιόν του Verilog που λειτουργεί σε ζωντανά κύτταρα, μια προσπάθεια που ξεκίνησε πριν από δέκα χρόνια, οι ερευνητές σχεδίασαν υπολογιστικά στοιχεία, όπως λογικές πύλες και αισθητήρες, τα οποία μπορούν να κωδικοποιηθούν στο βακτηριακό DNA και να συνεργάζονται αξιόπιστα μεταξύ τους.

Η μεγάλη πρόκληση, λέει ο Βόιγκτ, ήταν ο σχεδιασμός των 14 λογικών πυλών που προσφέρει το Cello έτσι ώστε να μην παρεμβαίνουν η μία στην άλλη στο περίπλοκο περιβάλλον του ζωντανού κυττάρου.

Στο οπλοστάσιο της νέας γλώσσας προγραμματισμού περιλαμβάνεται ήδη μια ποικιλία αισθητήρων, οι οποίοι ανιχνεύουν συγκεκριμένες ουσίες όπως η γλυκόζη και το οξυγόνο ή μετρούν τα επίπεδα φωτισμού, τη θερμοκρασία, την οξύτητα και άλλες περιβαλλοντικές συνθήκες. Οι χρήστες, πάντως, μπορούν να εισάγουν τους δικούς τους αισθητήρες.

Χρησιμοποιώντας το Cello, η ερευνητική ομάδα δημιούργησε 60 διαφορετικά βιολογικά κυκλώματα με διάφορες λειτουργίες, από τα οποία τα 45 δούλεψαν με την πρώτη. Πολλά από τα κυκλώματα ήταν σχεδιασμένα να μετρούν μία ή περισσότερες περιβαλλοντικές παραμέτρους και να αντιδρούν ανάλογα. Ένα από τα κυκλώματα ήταν σχεδιασμένο να ιεραρχεί τρία διαφορετικά ερεθίσματα και να αποκρίνεται ανάλογα με την προτεραιότητα του καθενός.

Ένα άλλο κύκλωμα, το οποίο περιέχει επτά λογικές πύλες και 12.000 ζεύγη βάσεων DNA, είναι το μεγαλύτερο βιολογικό κύκλωμα που έχει δημιουργηθεί ποτέ.

«Μέχρι σήμερα, θα χρειαζόταν κανείς ολόκληρα χρόνια για να δημιουργήσει τέτοιου είδους κυκλώματα» λέει ο Βόιγκτ. «Τώρα απλά πατάς ένα κουμπί και παίρνεις αμέσως την αλληλουχία» επισημαίνει.

Η ερευνητική ομάδα σχεδιάζει τώρα να δοκιμάσει διάφορες δυνητικές εφαρμογές: βακτήρια που καταπίνονται και βοηθούν στην πέψη της λακτόζης· βακτήρια που παράγουν αντικαρκινικά φάρμακα όταν ανιχνεύσουν όγκους· και νέες ποικιλίες ζυμομύκητα που σταματούν μόνες τους τη ζύμωση αν ανιχνεύσουν υψηλά επίπεδα τοξικών παραπροϊόντων.

Η μελέτη δημοσιεύεται στο περιοδικό Science.

Βαγγέλης Πρατικάκης

Newsroom ΔΟΛ

Ο πύραυλος του Τζεφ Μπέζος προσεδαφίστηκε επιτυχώς για τρίτη φορά

Η εταιρεία Blue Origin του δισεκατομμυριούχου ιδιοκτήτη της Amazon Τζεφ Μπέζος εκτόξευσε εκ νέου τον επαναχρησιμοποιούμενο πύραυλό της New Shepard και κατάφερε να τον προσεδαφίσει επιτυχώς. Πρόκειται για την τρίτη επιτυχημένη δοκιμή σε διάστημα μικρότερο των πέντε μηνών.

Η εκτόξευση πραγματοποιήθηκε το Σάββατο από τις εγκαταστάσεις δοκιμών της εταιρείας στο δυτικό Τέξας. Ο πύραυλος πραγματοποίησε υποτροχιακή πτήση στη διάρκεια της οποίας η κάψουλα αποχωρίστηκε από τον κυρίως πύραυλο.

Η κάψουλα επέστρεψε στη Γη με τη βοήθεια δύο αλεξίπτωτων, ενώ ο πύραυλος πραγματοποίησε κάθετη προσεδάφιση με τη βοήθεια των προωθητήρων του.

Για πρώτη φορά, η δοκιμή ανακοινώθηκε πριν από την πραγματοποίησή της (μία ημέρα νωρίτερα) με tweet του ίδιου του Μπέζος.
in.gr

Ισοπαλία μέρας-νύχτας Η εαρινή ισημερία ανοίγει το δρόμο στην άνοιξη

      

 

Στο βίντεο της NASA, η εναλλαγή των εποχών από το Διάστημα. Οι ισημερίες και τα ηλιοστάσια είναι εμφανή.

Το βόρειο ημισφαίριο γιορτάζει την Κυριακή την πρώτη μέρα της άνοιξης -μια ενθαρρυντική αλλαγή την οποία σηματοδότησε το εαρινό ηλιοστάσιο στις 06.30 ώρα Ελλάδας. Αυτό σημαίνει ότι η μέρα διαρκεί πλέον περίπου όσο η νύχτα, και θα συνεχίσει να μεγαλώνει μέχρι το θερινό ηλιοστάσιο.

Τι είναι όμως η ισημερία; Η απάντηση είναι πιο εύκολα κατανοητή αν κοιτάξει κανείς τη Γη από το Διάστημα αυτή την ιδιαίτερη ημέρα.

in.gr